น้ำท่วมไม่ได้มีเพียงความเสี่ยงจากกระแสน้ำที่ไหลเชี่ยวหรือระดับน้ำที่เพิ่มสูงขึ้นเท่านั้น แต่ยังมีภัยใกล้ตัวที่อาจเกิดขึ้นได้ทุกเวลา ทั้งไฟฟ้าดูด จมน้ำ ลื่นล้ม ของมีคม สัตว์มีพิษ และสารเคมีอันตราย การรู้จักสังเกต หลีกเลี่ยงจุดเสี่ยง และเรียนรู้วิธีปฐมพยาบาลอย่างถูกต้อง จึงเป็นทักษะสำคัญที่ทุกคนควรมี เพราะในสถานการณ์ฉุกเฉิน ความรู้เพียงเล็กน้อยอาจช่วยรักษาชีวิตได้
เมื่อฝนตกหนักจนน้ำเริ่มเอ่อล้นเข้าบ้าน หลายคนอาจมัวแต่เร่งเก็บข้าวของ ย้ายรถยนต์ หรือหาทางอพยพไปยังพื้นที่ปลอดภัย แต่ท่ามกลางความเร่งรีบ ภัยอันตรายอีกหลายอย่างอาจซ่อนอยู่ใกล้ตัวโดยไม่ทันระวัง
สายไฟที่จมน้ำอาจยังมีกระแสไฟฟ้า พื้นที่เปียกลื่นอาจทำให้พลัดตกหรือกระดูกหัก เศษวัสดุที่จมอยู่ใต้น้ำอาจบาดเท้า ขณะที่สัตว์มีพิษอาจหนีน้ำเข้ามาอาศัยอยู่ภายในบ้าน
สิ่งสำคัญจึงไม่ใช่เพียงการเอาตัวรอดจากน้ำท่วม แต่ต้องรู้จักรับมือกับอุบัติเหตุและเหตุฉุกเฉินที่อาจเกิดขึ้นระหว่างทางด้วย PSU Broadcast ชวนมาทำความรู้จักกับ 6 ภัยใกล้ตัวช่วงน้ำท่วม พร้อมวิธีช่วยเหลือและปฐมพยาบาลเบื้องต้นอย่างถูกต้อง
ไฟฟ้าดูดหรือไฟฟ้าช็อต : อย่าเสี่ยงเข้าไปช่วย หากยังไม่ตัดกระแสไฟ
น้ำกับไฟฟ้าเป็นอันตรายที่ไม่ควรมองข้าม โดยเฉพาะบริเวณที่มีปลั๊กไฟ สายไฟ หรือเครื่องใช้ไฟฟ้าจมน้ำ หากพบผู้ถูกไฟฟ้าช็อต สิ่งแรกที่ต้องทำคือ ตัดกระแสไฟฟ้าก่อนเข้าช่วยเหลือ ห้ามสัมผัสตัวผู้ประสบเหตุโดยตรงขณะที่ยังไม่แน่ใจว่าปลอดกระแสไฟแล้ว
หากจำเป็นต้องช่วยนำผู้ประสบเหตุออกจากจุดอันตราย ควรใช้อุปกรณ์ที่ไม่เป็นสื่อนำไฟฟ้า เช่น ไม้แห้งหรือเชือก โดยต้องมั่นใจว่าตนเองอยู่ในจุดปลอดภัย เมื่อช่วยออกมาได้แล้ว หากผู้ประสบเหตุไม่หายใจตามปกติ ให้โทร 1669 และเริ่ม CPR หากทำเป็น
กรณีมีแผลไหม้จากไฟฟ้า ให้ใช้น้ำสะอาดไหลผ่านบริเวณแผลเมื่อปลอดภัยแล้ว ห้ามแกะผิวหนังที่พุพอง ห้ามทายา และห้ามใช้น้ำแข็งประคบ ควรใช้ผ้าสะอาดปิดแผลหลวม ๆ และรีบพบแพทย์
จมน้ำหรือสำลักน้ำ : ช่วยอย่างมีสติ อย่ากระโดดลงไปเสี่ยง
ในช่วงน้ำท่วม กระแสน้ำที่ดูเหมือนไม่แรงอาจมีความลึกและความเชี่ยวมากกว่าที่คิด หากพบคนกำลังจมน้ำ ให้ใช้หลัก “ตะโกน โยน ยื่น” โดยตะโกนเรียกคนช่วย โยนอุปกรณ์ที่ลอยน้ำได้ เช่น ห่วงชูชีพหรือแกลลอนพลาสติกที่ปิดฝาแน่น และยื่นไม้หรือท่อที่แข็งแรงให้ผู้ประสบเหตุจับไม่ควรกระโดดลงน้ำไปช่วยโดยไม่มีทักษะและอุปกรณ์ เพราะอาจทำให้กลายเป็นผู้ประสบภัยเพิ่มอีกคน
เมื่อช่วยขึ้นจากน้ำแล้ว หากไม่รู้สึกตัวและไม่หายใจตามปกติ ให้โทร 1669 และเริ่ม CPR ทันทีหากทำเป็น หรือปฏิบัติตามคำแนะนำของเจ้าหน้าที่ ห้ามจับผู้ประสบเหตุห้อยหัว พาดบ่า กระแทกหลัง หรือกดท้องเพื่อไล่น้ำออก เพราะทำให้เสียเวลาและเพิ่มความเสี่ยงต่อการบาดเจ็บ
ลื่นล้ม กระดูกหัก หรือข้อเท้าแพลง : อย่าฝืนเดินเมื่อได้รับบาดเจ็บ
พื้นบ้านที่เปียกน้ำ ถนนที่มีตะไคร่น้ำ หรือสิ่งของที่จมอยู่ใต้ผิวน้ำ ล้วนเป็นสาเหตุของการลื่นล้มและบาดเจ็บได้ หากมีอาการฟกช้ำหรือข้อเท้าแพลง ควรพักการใช้งานและประคบเย็นด้วยน้ำแข็งที่ห่อผ้า ครั้งละประมาณ 15–20 นาที
แต่หากสงสัยว่ากระดูกหัก ไม่ควรนวด ดัด หรือดึงอวัยวะที่บาดเจ็บ ควรประคองให้อยู่นิ่งที่สุด และใช้วัสดุที่แข็งแรงดามพยุงโดยไม่กดทับบริเวณบาดเจ็บ ก่อนนำส่งโรงพยาบาล
บาดเจ็บจากของมีคม : แผลเล็กก็ไม่ควรมองข้าม
ในช่วงน้ำท่วม เศษกระจก ตะปู แผ่นสังกะสี หรือวัสดุที่ซ่อนอยู่ใต้น้ำ อาจทำให้เกิดบาดแผลโดยไม่ทันระวัง หากมีเลือดออก ให้ใช้ผ้าก๊อซหรือผ้าสะอาดกดแผลอย่างต่อเนื่องจนเลือดหยุด จากนั้นล้างแผลด้วยน้ำสะอาดไหลผ่าน และปิดแผลด้วยผ้าก๊อซหรือพลาสเตอร์ที่สะอาด
หากมีวัตถุมีคมปักลึกอยู่ในแผล ห้ามดึงออกเอง ให้ประคองวัตถุไม่ให้ขยับและรีบพบแพทย์ รวมถึงควรประเมินความจำเป็นในการฉีดวัคซีนป้องกันบาดทะยัก โดยเฉพาะบาดแผลที่สัมผัสสิ่งสกปรกหรือน้ำท่วม
สัตว์มีพิษกัดหรือต่อย : ระวังสัตว์หนีน้ำเข้าบ้าน
เมื่อน้ำท่วม สัตว์มีพิษหลายชนิดอาจหนีน้ำเข้ามาหลบตามกองเสื้อผ้า รองเท้า ใต้ตู้ หรือบริเวณมุมอับของบ้าน โดยเฉพาะงู ตะขาบ และแมลงมีพิษ
หากถูกงูกัด ให้พยายามอยู่นิ่ง ลดการเคลื่อนไหวของอวัยวะที่ถูกกัด และรีบนำส่งโรงพยาบาลทันที ห้ามกรีดแผล ดูดพิษ หรือขันชะเนาะ เพราะอาจทำให้อาการรุนแรงขึ้น
ส่วนกรณีถูกแมลงหรือสัตว์มีพิษต่อย สามารถประคบเย็นด้วยน้ำแข็งที่ห่อผ้าเพื่อลดอาการปวดและบวม หลีกเลี่ยงการเกา แกะ หรือบีบบริเวณแผล หากมีอาการหายใจลำบาก หน้าหรือคอบวม หรือมีอาการแพ้รุนแรง ให้โทร 1669 ทันที
สูดดมสารเคมีหรือแก๊สอันตราย : รีบออกจากพื้นที่เสี่ยง
ในช่วงน้ำท่วม สารเคมีจากผลิตภัณฑ์ทำความสะอาด น้ำมันเชื้อเพลิง หรือแก๊สจากอุปกรณ์ต่าง ๆ อาจรั่วไหลหรือปะปนอยู่ในพื้นที่พักอาศัย การสูดดมสารเหล่านี้อาจทำให้เกิดอาการเวียนศีรษะ แสบจมูก ไอ และหายใจลำบาก
หากสงสัยว่าสูดดมสารเคมีหรือแก๊สอันตราย ให้รีบออกไปยังพื้นที่โล่งที่มีอากาศถ่ายเท โดยไม่เข้าไปในบริเวณเสี่ยงเพื่อช่วยเหลือผู้อื่นโดยไม่มีอุปกรณ์ป้องกัน หากสารเคมีสัมผัสผิวหนังหรือกระเด็นเข้าตา ให้ถอดเสื้อผ้าที่ปนเปื้อนและล้างด้วยน้ำสะอาดไหลผ่านอย่างต่อเนื่อง หากหมดสติหรือมีอาการรุนแรง ให้โทร 1669 ทันที
รู้ทันภัย เตรียมพร้อมก่อนเกิดเหตุ ช่วยเหลืออย่างปลอดภัย
ทั้ง 6 ภัยใกล้ตัวสะท้อนให้เห็นว่า น้ำท่วมไม่ได้สร้างความเสียหายเพียงต่อบ้านเรือนและทรัพย์สิน แต่ยังเพิ่มความเสี่ยงต่อชีวิตและสุขภาพของประชาชนในทุกช่วงเวลา การรู้จักป้องกันตัวเอง การไม่ประมาท และการช่วยเหลือผู้ประสบเหตุอย่างถูกวิธี จึงเป็นเรื่องที่ทุกคนควรเรียนรู้ไว้ล่วงหน้า
เพราะในสถานการณ์ฉุกเฉิน การรีบเข้าไปช่วยโดยขาดความรู้ อาจทำให้เกิดผู้บาดเจ็บเพิ่มขึ้นได้ ขณะที่การมีสติ รู้จักประเมินความปลอดภัย และขอความช่วยเหลือจากหน่วยงานที่เกี่ยวข้องอย่างทันท่วงที คือหัวใจสำคัญของการเอาตัวรอด









