ในสถานการณ์น้ำท่วม โดยเฉพาะน้ำป่าไหลหลากหรือน้ำท่วมฉับพลันที่ระดับน้ำเพิ่มสูงอย่างรวดเร็ว หลายคนอาจต้องเผชิญกับเหตุการณ์ไม่คาดคิด บางคนติดอยู่ภายในบ้าน บางคนต้องหนีน้ำออกจากพื้นที่เสี่ยง แต่กลับไม่มีอุปกรณ์ช่วยชีวิตอยู่ใกล้มือ
ในช่วงเวลาวิกฤต สิ่งของธรรมดาที่พบเห็นได้ในชีวิตประจำวัน อาจกลายเป็นตัวช่วยสำคัญในการประคองตัวให้อยู่เหนือน้ำได้ชั่วคราว ไม่ว่าจะเป็นขวดน้ำพลาสติก แกลลอน ถังน้ำ ลูกบอลเป่าลม หรือลังโฟม ซึ่งล้วนมีคุณสมบัติช่วยเพิ่มแรงลอยตัวได้ในระดับหนึ่ง หากเลือกใช้ในสภาพที่เหมาะสม
แม้สิ่งของเหล่านี้จะไม่ใช่อุปกรณ์ช่วยชีวิตโดยตรง และไม่สามารถทดแทนเสื้อชูชีพมาตรฐานได้ แต่การรู้จักนำมาประยุกต์ใช้อย่างถูกวิธี อาจช่วยเพิ่มโอกาสในการประคองตัวระหว่างรอเจ้าหน้าที่เข้าช่วยเหลือ
PSU BROADCAST ชวนรับมือ รับรู้ สู้ flood ชวนรู้จัก 6 สิ่งของใกล้ตัวที่มีคุณสมบัติลอยน้ำ ตั้งแต่ขวดพลาสติก แกลลอน ถังน้ำ ลูกบอล ไปจนถึงกล่องโฟม ซึ่งสามารถนำมาประยุกต์ช่วยเพิ่มแรงพยุงตัวได้ชั่วคราว แต่ต้องรู้วิธีใช้และข้อจำกัด เพื่อความปลอดภัยระหว่างรอความช่วยเหลือ
เริ่มจากชิ้นแรก…ขวดน้ำพลาสติก
ขวดน้ำพลาสติกเปล่าที่เราดื่มกันอยู่ทุกวัน หากยังอยู่ในสภาพสมบูรณ์ ไม่บุบ ไม่แตก และปิดฝาแน่น สามารถนำมาประยุกต์ช่วยเพิ่มแรงพยุงตัวได้ โดยรวบรวมขวดหลายใบมัดรวมกันให้แน่น เพื่อเพิ่มแรงลอยตัว จากนั้นใช้แขนกอดหรือประคองไว้บริเวณหน้าอก
นอกจากนี้สามารถนำเสื้อยืด 2 ตัวเย็บติดกันแล้วนำขวดพลาสติกใส่ระหว่างเสื้อยืด สามารถใส่ลอยตัวขณะอยู่ในน้ำได้ หรือหากมีขวดจำนวนมาก อาจนำมาจัดวางในลักษณะที่ช่วยยึดกับลำตัว แต่ต้องตรวจสอบให้แน่ใจว่าขวดไม่หลุดออกจากกัน และไม่ควรคาดหวังว่าจะให้ความปลอดภัยเทียบเท่าเสื้อชูชีพ
ชิ้นที่สอง…แกลลอนพลาสติก
แกลลอนพลาสติกเปล่าที่เคยบรรจุน้ำดื่มหรือน้ำสะอาด ก็เป็นอีกหนึ่งสิ่งของที่หาได้ง่าย โดยเลือกแกลลอนที่มีฝาปิดสนิท ไม่มีรอยรั่ว และยังมีอากาศอยู่ภายใน ขนาดประมาณ 5–20 ลิตร สามารถใช้แขนกอดหรือจับบริเวณหูหิ้วเพื่อประคองตัวได้
ข้อดีคือมีพื้นที่ให้จับยึดสะดวก โดยเฉพาะแกลลอนที่มีหูหิ้วแข็งแรง แต่ต้องระวังหากแกลลอนเคยบรรจุน้ำมันหรือสารเคมีควรล้างให้สะอาดก่อนนำมาใช้
ชิ้นที่สาม…ถุงพลาสติกใบใหญ่
เลือกถุงพลาสติกขนาดใหญ่ เนื้อหนาและเหนียว กักอากาศไว้ภายในแล้วมัดปากถุงให้แน่น ใช้จับหรือกอดเพิ่มแรงพยุงชั่วคราว แต่ควรระวังถุงพลาสติกฉีกขาดหรือรั่ว แนะนำให้ใช้เป็นเพียงตัวช่วยเสริม และไม่ควรนำมาคลุมศีรษะหรือผูกติดกับร่างกาย เพราะอาจขัดขวางการหายใจและก่อให้เกิดอันตรายได้ จึงไม่ควรถือเป็นอุปกรณ์ช่วยชีวิต และไม่ควรพึ่งพาถุงพลาสติกเป็นหลักในการเอาตัวรอดจากน้ำท่วม
ชิ้นที่สี่…ถังน้ำพลาสติก
ถังน้ำพลาสติกเป็นสิ่งของที่แทบทุกบ้านมีติดไว้ หากเป็นถังที่แข็งแรง ไม่แตกร้าว และมีอากาศอยู่ภายใน ก็อาจใช้จับหรือกอดเพื่อช่วยประคองตัวได้ชั่วคราว
ถังขนาดใหญ่ที่มีอากาศอยู่ภายในสามารถให้แรงพยุงมากกว่าถังขนาดเล็ก แต่ต้องระมัดระวังเป็นพิเศษ เพราะถังอาจพลิกคว่ำเมื่อถูกกระแสน้ำพัด หรือเมื่อวางในตำแหน่งที่ไม่สมดุล จึงไม่ควรขึ้นไปนั่งหรือยืนบนถังเด็ดขาด เพราะอาจพลิกคว่ำหรือมีน้ำไหลเข้าได้
ชิ้นที่ห้า…ลูกบอลเป่าลม
ลูกฟุตบอล ลูกบาสเกตบอล หรือลูกวอลเลย์บอล หากยังมีลมอยู่ภายในและไม่มีรอยรั่ว ก็สามารถลอยน้ำได้เช่นกัน โดยใช้แขนโอบกอดลูกบอลไว้ด้านหน้าลำตัวเพื่อช่วยประคองตัว
แต่ต้องไม่ประมาท เพราะพื้นผิวของลูกบอลอาจลื่นเมื่อเปียกน้ำ ทำให้หลุดมือได้ง่าย อีกทั้งลูกบอลขนาดเล็กอาจมีแรงพยุงไม่เพียงพอ จึงควรเลือกขนาดที่เหมาะสมและจับยึดให้มั่นคง
และชิ้นสุดท้าย…ลังโฟมหรือกล่องโฟม
ลังโฟมหรือกล่องโฟมที่ใช้ใส่อาหารทะเล แช่เครื่องดื่ม หรือเก็บรักษาความเย็น เป็นอีกหนึ่งสิ่งของที่มีน้ำหนักเบาและสามารถลอยน้ำได้ หากเป็นกล่องขนาดใหญ่ที่ยังแข็งแรง ไม่มีรอยแตกหรือชำรุด อาจใช้สองมือจับหรือกอดไว้เพื่อช่วยประคองตัว
อย่างไรก็ตาม โฟมอาจแตกหักได้เมื่อกระแทกกับสิ่งกีดขวาง เช่น กิ่งไม้ เศษวัสดุ หรือขอบกำแพง จึงไม่ควรขึ้นไปนั่งหรือยืนบนกล่อง เพราะอาจแตกหรือพลิกคว่ำจนเกิดอันตรายได้
สิ่งสำคัญที่ต้องจำ…ลอยน้ำได้ ไม่ได้แปลว่าปลอดภัย
แม้สิ่งของทั้ง 6 ชนิดจะมีคุณสมบัติช่วยเพิ่มแรงพยุงตัว แต่ประสิทธิภาพขึ้นอยู่กับขนาด น้ำหนักตัว สภาพของสิ่งของ และลักษณะของกระแสน้ำ โดยเฉพาะน้ำที่ไหลเชี่ยวหรือมีสิ่งกีดขวางจำนวนมาก อาจทำให้สิ่งของหลุดมือ ถูกกระแสน้ำพัด หรือเกิดอุบัติเหตุได้
หากติดอยู่ในสถานการณ์น้ำท่วม ควรพยายามอยู่ในจุดที่ปลอดภัย หลีกเลี่ยงการลงน้ำหรือฝ่ากระแสน้ำเชี่ยวโดยไม่จำเป็น หากอยู่ในอาคารที่น้ำกำลังเพิ่มสูง ให้เคลื่อนขึ้นไปยังจุดสูงที่มั่นคงและปลอดภัย พร้อมส่งสัญญาณขอความช่วยเหลือจากเจ้าหน้าที่ทันที
สิ่งของธรรมดาที่อยู่ใกล้มืออาจช่วยประคองสถานการณ์ได้ในยามฉุกเฉิน แต่สิ่งสำคัญที่สุดคือการรู้เท่าทันความเสี่ยง ไม่ประมาท และไม่ใช้สิ่งของเหล่านี้แทนอุปกรณ์ช่วยชีวิตมาตรฐาน
จำไว้ว่า…ขวดน้ำ แกลลอน ถังน้ำ ลูกบอล หรือกล่องโฟม เป็นเพียงตัวช่วยพยุงตัวชั่วคราว ไม่ใช่เสื้อชูชีพ และไม่ควรใช้เป็นเหตุผลในการลงน้ำหรือเคลื่อนย้ายตัวเองผ่านพื้นที่น้ำท่วมเด็ดขาด
